2 tháng 6 2020 BBC

 SOPA IMAGES/GETTY IMAGES

Người biểu tình ủng hộ dân chủ ở Hong Kong vượt qua hàng rào cảnh sát để tới lễ tưởng niệm Thiên An Môn năm 2019

Lần đầu tiên sau 30 năm, cảnh sát Hong Kong cấm tổ chức tưởng niệm cuộc đàn áp Thiên An Môn 1989.

Giới chức cho biết quyết định này là do những lo ngại về sức khỏe đối do dịch bệnh virus corona.

Tuy nhiên, có những lo ngại rằng việc này có thể chấm dứt hoàn toàn các lễ tưởng niệm, khi Trung Quốc tìm cách áp đặt luật an ninh quốc gia ở Hong Kong, quy định việc đe dọa an ninh quốc gia là tội hình sự.

Hiện Hong Hong và Ma Cao là hai nơi duy nhất trên lãnh thổ Trung Quốc có thể tổ chức tưởng niệm cuộc đàn áp người biểu tình và ủng hộ dân chủ năm 1989 tại Thiên An Môn.

Liệu lễ tưởng niệm Thiên An Môn có được phép tiến hành ở Hong Kong vào năm tới hay không – khi luật mới nhắm vào những gì Bắc Kinh coi là khủng bố và lật đổ tại Hong Kong rất có thể sẽ có hiệu lực – vẫn chưa rõ ràng.

Luật an ninh quốc gia đã bị quốc tế chỉ trích gay gắt. Bảy cựu ngoại trưởng Anh kêu gọi Thủ tướng Boris Johnson thành lập một liên minh toàn cầu để phối hợp đáp trả những gì họ gọi là "vi phạm trắng trợn" các thỏa thuận Trung-Anh.

Hong Kong được Anh trao trả lại cho Trung Quốc năm 1997 theo mô hình "một quốc gia, hai hệ thống".

Lee Cheuk Yan, Chủ tịch Liên minh Hong Kong Ủng hộ Phong trào Dân chủ Yêu nước của Trung Quốc, cho biết lệnh cấm "vô lý" năm nay có nghĩa là cái kết cho nguyên tắc "một quốc gia, hai hệ thống" của Hong Kong.

AFP

Image captionBức ảnh này được chụp hai ngày trước cuộc thảm sát Thiên An Môn năm 1989

Lễ tưởng niệm Thiên An Môn ở Hong Kong là một sự kiện lớn – năm ngoái, các nhà tổ chức cho biết 180.000 người đã nhóm họp trong Công viên Victoria của thành phố. Nhưng cảnh sát nói con số chỉ khoảng dưới 40.000 người.

Liên minh này cho biết mọi người có thể đến Công viên Victoria theo từng nhóm tám người – theo quy định của chính quyền trong vụ dịch virus corona – và cầm nến trong khi tuân thủ giãn cách xã hội.

Ông Lee cũng kêu gọi người dân kỷ niệm cuộc đàn áp Thiên An Môn tại các khu vực khác nhau của thành phố và liên minh cũng sẽ tổ chức một sự kiện trực tuyến trên toàn cầu.

Điều gì xảy ra tại Quảng trường Thiên An Môn năm 1989?

GETTY IMAGES

Những chiếc xe đạp của sinh viên bị cán nát tại quảng trường Thiên An Môn năm 1989

Những người biểu tình ủng hộ dân chủ đã chiếm Quảng trường Thiên An Môn vào tháng 4/1989 và bắt đầu các cuộc biểu tình chính trị lớn nhất trong lịch sử nhà nước cộng sản Trung Quốc. Các buộc biểu tình kéo dài sáu tuần, với hàng triệu người tham gia.

Vào đêm ngày 3/6, xe tăng tiến vào và quân đội nổ súng, giết chết và làm bị thương nhiều người không có vũ khí trong và xung quanh Quảng trường Thiên An Môn.

Sau đó, chính quyền tuyên bố không ai bị bắn chết tại quảng trường. Ước tính những người thiệt mạng trong cuộc đàn áp khoảng từ vài trăm đến vài nghìn.

Trung Quốc chưa bao giờ đưa ra một con số chính thức cho bao nhiêu người chết trong vụ Thiên An Môn.

Share this: